Als we echt innovatief willen zijn, moeten we onze kennis durven delen.

Duurzaam bouwen staat in het middelpunt van de belangstelling. Klimaatverandering, hoge energieprijzen en de dreigende uitputting van mineralen dwingen Europese bouwers om recyclebare en biogebaseerde materialen serieus te nemen. Dit heeft directe gevolgen voor de bouwmaterialenhandel, zoals Arjan Ahout en Tom Swinkels, eigenaren van BouwCenters in Eersel en Lieshout, Nederland, hebben ontdekt. Zij hebben een radicale stap gezet door in Eindhoven een gezamenlijke vestiging te openen en onder het merk Bouwgroen een compleet nieuwe showroom in te richten.

Het begon allemaal met een droom: het creëren van een duurzame “testruimte” waar niet alleen circulaire of biogebaseerde materialen, maar ook duurzamere versies van traditionele bouwmaterialen te vinden zijn. Zijn collega’s reageerden lachend toen Arjan Ahout uitlegde waarom hij zo ambitieus was: “Ik wil een betere wereld creëren voor mijn kinderen.

Misschien was ik te vroeg met mijn idee,” zegt hij vandaag. Maar nu horen we van architecten en woningbouwverenigingen die steeds meer willen weten. Dus investeren we in bouwkundige expertise, maar we hebben ons ook gerealiseerd dat we niet altijd aan de nieuwe vraag kunnen voldoen met ons huidige productassortiment.

De situatie veranderde toen EkoPlus Bouwstoffen BV vorig jaar te koop kwam en werd aangeboden aan de BouwCenter organisatie in Gorinchem. Ahout en Swinkels grepen deze kans en kochten het bedrijf. Ekoplus is zo’n twintig jaar geleden opgericht door de Nederlandse architect Emanuel Laugs. Hij wilde duurzaam bouwen, maar was gefrustreerd door het beperkte aanbod van milieuvriendelijke bouwmaterialen in de normale bouwmaterialenhandel. Toen we Ekoplus overnamen, hadden we ineens alle producten en kennis onder één dak,” legt Ahout uit. Dit opende veel deuren voor serieuze gesprekken met klanten.

De bovenverdieping van BouwCenter Van Hoppe & Swinkels is omgetoverd tot een Bouwgroen showroom, met een muurschildering die een kunstzinnig beeld geeft van de toekomst, kasten, krukjes en informatieborden van gerecycled karton. Een ideaal gespreksonderwerp dat met een relatief kleine investering van zo’n 15.000 euro gerealiseerd kon worden. Als we alles in hout en metaal hadden uitgevoerd, had het acht keer zoveel gekost,” legt Tom Swinkels uit.

De nieuwe showroom trekt niet alleen de aandacht voor een betaalbare prijs, maar onderstreept ook de voortrekkersrol van BouwCenter Van Hoppe & Swinkels. Klanten komen graag naar ons toe”, legt Swinkels uit. Ze willen al onze kennis tot zich nemen, want iedereen moet ermee aan de slag. En hoewel we onze kennis intern nog moeten uitbreiden, blijft de markt zich met ons ontwikkelen. Aan de andere kant zijn we geen adviescentrum, we moeten vooral verkopen.

De producten die in de nieuwe showroom worden verkocht zijn niet gebaseerd op fossiele en beperkte grondstoffen, maar op hernieuwbare en herbruikbare (bio)bronnen. Denk aan hout, maar ook kalk- en hennepblokken of potgrondplaten als alternatief voor beton, waarvan de productie veel energie kost. Of isolatie met wol, vlas, papier of gerecycled textiel als alternatief voor glas- of steenwol. Of verf en coatings op biologische basis of dampremmende folies van gerecyclede kunststoffen. Bezoekers zijn verrast door het groeiende aanbod van biogebaseerde en recyclebare materialen.

Een van de opvallende materialen in de tentoonstellingsruimte van Bouwgroen is Rebrick. Dit zijn bakstenen die worden teruggewonnen uit oude, gesloopte huizen. Dit bespaart 95% CO2 ten opzichte van het gebruik van nieuwe bakstenen. Rebrick is een initiatief van vier BouwCenters: BouwCenter Concordia, Esselink, Floris en Van Hoppe & Swinkels.

In tegenstelling tot nieuwe, in de fabriek gemaakte bakstenen, zijn hergebruikte bakstenen niet uniform van vorm en kleur. Soms hebben ze oneffen hoeken of schroefgaten waar vroeger een waslijn of bloempot hing. Sommige aannemers die dat zien, verstoppen ze liever in een oude muur,” legt Swinkels uit. Hergebruikte bakstenen zijn daarentegen bedoeld voor buiten: aan de gevel van het huis. Ze geven nieuwe gebouwen een natuurlijk en levendig karakter. Nederlandse klanten zijn er dol op. Ze vragen ons zelfs of we nog bakstenen hebben met gaten of sporen van graffiti.

Bovendien zijn gerecyclede bakstenen niet goedkoop. Dat komt omdat het “verzamelen” arbeidsintensief is. Klinker Historica, de partner en baksteenverzamelaar van Rebrick, heeft ongeveer zestig arbeiders in dienst die om beurten de bakstenen met de hand verwijderen, schaven en verwerken. Ondertussen ligt het sloopwerk soms dagen stil. Dit betekent dat hergebruikte bakstenen uiteindelijk twee keer zoveel kosten als nieuwe fabrieksbakstenen.

Volgens Swinkels is Rebrick een antwoord op de enorme afvalstroom van de bouwindustrie. Het kan worden hergebruikt als basis voor de bouw van nieuwe gebouwen. Het past perfect in de Europese ambities voor circulair bouwen en is onderdeel van de algemene trend naar meer duurzame en herbruikbare materialen. Ahout wijst erop dat de Rebrick stenen al geregistreerd staan in de Nederlandse nationale milieudatabase. Er is ook een conformiteitsverklaring beschikbaar.

Met de opening van de Bouwgroen showroom hopen de initiatiefnemers anderen te inspireren. Ahout: “We hebben niet alleen producten gepresenteerd, maar een heel verhaal. Hier kun je zien, voelen en ervaren dat het al mogelijk is om duurzaam te bouwen.

De enige manier om echt een verschil te maken is door elkaar te helpen,” voegt Swinkels toe. Het gaat er niet om alles voor jezelf te houden, maar om kennis te delen en samen verder te gaan.

Dit is in lijn met de filosofie van Rebrick en Bouwgroen. Ahout verwoordt het in een notendop: “Verandering begint niet met regels of subsidies, maar met moed: je moet het durven”. Met de tentoonstellingsruimte en de lancering van Rebrick is een eerste stap gezet. Maar de echte uitdaging ligt buiten de muren van Bouwgroen: de transformatie van de hele bouwsector.

https://www.bouwcenter.nl/bouwgroen/
https://re-brick.nl/
https://www.bouwcenter.nl/van-hoppe-swinkels/